Con đường chông gai

October 31, 2021

Con đường chông gai nhất là từ Suy nghĩ/Tâm trí cho đến Hành động (from Mind to Hand).

Mỗi công việc đều có trong nó 2 sự sáng tạo. Sự sáng tạo đầu tiên chính là “Sáng tạo tinh thần”, sự sáng tạo thứ hai chính là “Sáng tạo vật chất”.

“Sáng tạo tinh thần” mô tả cách mà chúng ta nhìn công việc ở tầm nhìn rộng nhất. Chúng ta hình dung về điểm đến của công việc, chúng ta đặt ra những câu hỏi về trách nhiệm, về hệ quả của công việc chúng ta dự định sẽ làm. Hay như Stephen Covey đã ghi “Bắt đầu bằng điểm đến”. Nếu hình dung về điểm đến sai, hành động chắc chắn sẽ sai.

“Sáng tạo vật chất” mô tả cách chúng ta triển khai công việc. Chúng ta ưu tiên cho việc quan trọng và việc phù hợp để đưa chúng ta đến đích.

Sẽ như thế nào nếu như Nghĩ mà không Làm?

Đây là con đường “dài”. Chỉ “dài” thôi chứ không “khó”. Vì đã đi mấy đâu mà than khó.

Sẽ như thế nào nếu như Làm mà thiếu Nghĩ?

Đây là con đường “khó” chứ không “dài”. Vì đi chưa được mấy chặng hết quân, hết lương rồi. Vì chả có phương án cụ thể nào để đi cả. Nên mới đi đã thấy khó. Tôi có suy nghĩ “cái khó không ló cái khôn” nếu cứ một bài cũ mà làm nhiều thì thạo, thì khôn ra. Trong Quản Trị, đam mê và thời gian làm gì lúc nào cũng dư giả để đi làm thử, để “Đếch biết cũng làm, làm tới đi”.

“Làm sao để tiến gần hơn với những việc đúng nhanh hơn mà không phải đổ nhiều máu?” chứ không phải “Cứ đổ máu đi rồi sẽ được việc đúng.” Nó dẫn tôi tới cái câu hỏi tiếp theo.

Sẽ như thế nào mà vừa thiếu Nghĩ mà vừa thiếu Làm?

Đây là con đường “dài và khó”, con đường “chông gai”. Mình đã nghĩ, mình đã có kế hoạch, mình bắt tay vào làm. Càng làm thì càng tối. Rốt cuộc sai ở chỗ nào?

Chúng ta thường xuyên có cảm hứng với những ý tưởng, những sáng kiến tưởng chừng khả thi và thực tế đến mức không thể cản trở được ham muốn hành động. Chúng ta xắn tay áo lên, chúng ta xuống tay hành động.

Sau đó, khi công việc không đi đến đâu, cảm thấy như một gánh nặng, một việc buộc phải làm, một việc mà không nỡ nhận định là không hiệu quả để cắt bỏ. Cứ như vậy mà chết mòn, mà hao tổn nguồn lực.

Đó là cách làm của đội ngũ chúng tôi trong một dự án đào tạo năm 2021. Cuối năm 2021, chúng tôi ngồi xuống cắt luôn dự án, chỉ điểm lên Lãnh Đạo thừa nhận thiếu sót trong đánh giá tình huống ra quyết định. Đứng lớp được mấy hôm tốn thời gian thì tư duy tới tối ưu hoá thời gian, tương lai, cả đội ngũ phải vất vả xây dựng hệ thống đào tạo. Để rồi câu hỏi rất đơn giản thôi, cái quan trọng là phải bán được cái hiện tại đã, chưa có tiếng, chưa có bộ máy bán hàng chỉn chu, đi tạo ra thêm 1 sản phẩm nữa để làm gì.

“Người ra quyết định hiệu quả mới biết rằng sự nguy hiểm ở bước này không phải là xác định sai mà là xác định hợp lý, đáng tin cậy nhưng lại không đầy đủ”
Những nguyên lý quản trị bất biến mọi thời đại
Peter F. Drucker

Tôi đặt câu hỏi? Liệu cho tôi quay lại thời gian bắt đầu, liệu tôi có thể có cái nhìn thực tế về nguồn lực của mình hay không? Tôi nghĩ là không, vì không đủ trải nghiệm để nhìn thêm về những khía cạnh xung quanh, về kinh doanh, về thời gian, về nguồn lực, về sự tập trung. Tầm nhìn đến đâu thì hành động đến đó. Tầm nhìn sai thì hành động cỡ mấy cũng sai.

Khi làm một việc, chúng ta thường bắt đầu bằng câu hỏi lý do nên làm việc đó hay chúng ta thường bắt đầu bằng câu hỏi lý do không nên làm việc đó?

Mind/Suy nghĩ/Sáng tạo tinh thần và Hand/Hành động/Sáng tạo vật chất. Là nỗi băn khoăn của mấy thằng Rebo chúng tôi. Khổ cái đi lòng vòng mấy năm nay, không than khó, nay thấy đường hơn thì bắt đầu biết khó.

Làm sao để mỗi khi ra quyết định về công việc gì thì cũng phải chắc tay cú đó? Có trách nhiệm cả rồi.

Bài học

Trẻ. Hãy làm. Làm mà thiếu Nghĩ. Không vấn đề. Nhưng. Làm xong, phải Nghĩ. Sao không thế này, thế kia? Phải có trách nhiệm. Sai thì phải sai cho rõ, để biết mà chữa.